สำหรับคนที่เริ่มศึกษาการเทรดตามแนวคิด Smart Money Concept (แนวคิดการวิเคราะห์พฤติกรรมของเงินทุนรายใหญ่) คำถามที่พบบ่อยคือ CHoCH คือ อะไร และทำไมบางครั้งราคาทะลุโครงสร้างแล้วกลับตัวจริง แต่บางครั้งกลับกลายเป็นเพียงการหลอกให้เข้าออเดอร์ผิดทาง

หัวใจสำคัญไม่ได้อยู่ที่การมองเห็นเส้นราคาถูกทะลุเพียงอย่างเดียว แต่อยู่ที่การเข้าใจว่าโครงสร้างใดถูกทำลาย ราคาใช้แรงมากแค่ไหน จุดเกิดสัญญาณอยู่ตรงบริเวณใด และตลาดสร้างพฤติกรรมต่อเนื่องหลังจากนั้นหรือไม่ เพราะการทะลุ Swing High หรือ Swing Low ทุกครั้งไม่ได้มีความหมายเท่ากัน

บทความนี้จะพาไปทำความเข้าใจ CHoCH ตั้งแต่พื้นฐาน วิธีแยกสัญญาณจริงกับสัญญาณหลอก ความแตกต่างจาก BOS ตลอดจนแนวทางนำไปวางแผนเข้าเทรดและบริหารความเสี่ยงอย่างเป็นระบบ

CHoCH คืออะไรในภาษาของกราฟราคา

คำว่า CHoCH ย่อมาจาก Change of Character หรือการเปลี่ยนลักษณะพฤติกรรมของตลาด เป็นแนวคิดที่ใช้ในการวิเคราะห์ Market Structure (โครงสร้างตลาด) โดยเฉพาะในกลุ่มนักเทรดที่ศึกษา Smart Money Concept หรือ SMC

หากอธิบายแบบง่ายที่สุด CHoCH คือ จุดที่ราคาเริ่มเคลื่อนสวนทางกับโครงสร้างเดิม และสามารถทำลาย Swing Point สำคัญที่เคยรักษาแนวโน้มนั้นเอาไว้ได้ จึงถือเป็นสัญญาณเตือนขั้นต้นว่าแรงซื้อหรือแรงขายฝ่ายเดิมอาจกำลังอ่อนกำลังลง

แหล่งความรู้ด้านการวิเคราะห์โครงสร้างราคาหลายแห่งอธิบายไปในทิศทางเดียวกันว่า CHoCH เป็นสัญญาณการเปลี่ยนพฤติกรรมช่วงต้น ไม่ใช่หลักฐานยืนยันว่าตลาดกลับตัวสมบูรณ์แล้ว

ต้องเข้าใจ Market Structure ก่อนอ่าน CHoCH

ก่อนตอบให้ชัดว่า CHoCH คือ สัญญาณจริงหรือสัญญาณหลอก เทรดเดอร์ต้องแยกโครงสร้างตลาดพื้นฐานให้ออกก่อน

โครงสร้างขาขึ้น

ตลาดขาขึ้นหรือ Bullish Market Structure มักประกอบด้วยลำดับต่อไปนี้

• Higher High (จุดสูงใหม่ที่สูงขึ้น)

• Higher Low (จุดต่ำใหม่ที่สูงขึ้น)

• ราคาทะลุจุดสูงเดิมและสร้างจุดสูงใหม่

• การพักตัวไม่หลุดฐานสำคัญของรอบขาขึ้น

ตราบใดที่ราคายังรักษา Higher Low สำคัญเอาไว้ได้ โครงสร้างขาขึ้นยังไม่ถือว่าถูกทำลาย แม้ระหว่างทางจะเกิดการย่อตัวแรงก็ตาม

โครงสร้างขาลง

ตลาดขาลงหรือ Bearish Market Structure มักประกอบด้วย

• Lower Low (จุดต่ำใหม่ที่ต่ำลง)

• Lower High (จุดสูงใหม่ที่ต่ำลง)

• ราคาทะลุจุดต่ำเดิมและสร้างจุดต่ำใหม่

• การดีดตัวไม่สามารถผ่านยอดสำคัญของรอบขาลง

ตราบใดที่ราคายังไม่ผ่าน Lower High สำคัญ โครงสร้างขาลงหลักยังคงอยู่ การเด้งขึ้นระยะสั้นอาจเป็นเพียงการพักตัว ไม่ใช่การเปลี่ยนแนวโน้ม

CHoCH ขาขึ้นและขาลงเกิดอย่างไร

Bullish CHoCH

Bullish CHoCH เกิดในตลาดที่ก่อนหน้านี้เป็นขาลง ราคาเคยทำ Lower High และ Lower Low ต่อเนื่อง จากนั้นกลับเคลื่อนขึ้นและทะลุ Lower High สำคัญ

Bearish CHoCH

Bearish CHoCH เกิดในตลาดขาขึ้น เมื่อราคาที่เคยสร้าง Higher High และ Higher Low หลุด Higher Low สำคัญลงมา

CHoCH ต่างจาก BOS อย่างไร

BOS ย่อมาจาก Break of Structure หรือการทะลุโครงสร้างในทิศทางเดียวกับแนวโน้มเดิม โดยทั่วไปใช้เป็นสัญญาณว่าเทรนด์ยังมีโอกาสดำเนินต่อ

หลักจำง่ายมีดังนี้

ในขาขึ้น การทะลุ Higher High เดิมมักจัดเป็น Bullish BOS แต่การหลุด Higher Low สำคัญอาจจัดเป็น Bearish CHoCH ส่วนในขาลง การหลุด Lower Low มักเป็น Bearish BOS ขณะที่การทะลุ Lower High สำคัญอาจเป็น Bullish CHoCH

ดังนั้น CHoCH คือ สัญญาณการเปลี่ยนแปลงที่มาก่อนการยืนยัน ส่วน BOS ในทิศทางใหม่อาจใช้เป็นหลักฐานเพิ่มเติมว่าตลาดเริ่มสร้างแนวโน้มชุดใหม่แล้ว

CHoCH ของแท้ดูอย่างไร

คำว่า “ของแท้” ในที่นี้ไม่ได้หมายถึงสัญญาณที่ชนะทุกครั้ง แต่หมายถึง CHoCH ที่มีองค์ประกอบสนับสนุนมากพอจนมีน้ำหนักมากกว่าการทะลุระดับแบบทั่วไป

1. ต้องมีแนวโน้มเดิมชัดเจน

ก่อนจะเกิดการเปลี่ยนลักษณะ ตลาดต้องมีลักษณะเดิมให้เปลี่ยนเสียก่อน หากกราฟเคลื่อนออกข้างและมีจุดสูงจุดต่ำซ้อนกันจำนวนมาก การทะลุกรอบเพียงครั้งเดียวอาจไม่ใช่ CHoCH ที่มีคุณภาพ

เทรดเดอร์ควรเห็นลำดับ Higher High และ Higher Low หรือ Lower High และ Lower Low ที่ชัดเจนอย่างน้อยหลายช่วงก่อนทำเครื่องหมายจุดเปลี่ยน

2. ต้องทำลาย Swing Point ที่มีความหมาย

Swing Point ที่มีความหมายควรเป็นจุดที่ทำให้ราคาเกิดการขยายตัวไปสร้าง High หรือ Low ใหม่ ไม่ใช่ยอดหรือฐานเล็กๆ ภายในแท่งเทียนไม่กี่แท่ง

ยิ่งระดับที่ถูกทำลายเคยทำหน้าที่เป็นแนวรับ แนวต้าน หรือจุดเริ่มต้นของการเคลื่อนที่รอบใหญ่ สัญญาณยิ่งมีน้ำหนัก

3. ควรมีแท่งเทียนปิดผ่านระดับ

การใช้เพียงไส้เทียนทะลุระดับมีความเสี่ยงสูง เพราะราคาอาจกำลังกวาด Liquidity (สภาพคล่อง) เหนือยอดหรือใต้ฐานก่อนกลับเข้าสู่กรอบเดิม

วิธีที่รัดกุมกว่าคือรอให้ตัวแท่งเทียนปิดผ่านระดับโครงสร้าง โดยเฉพาะเมื่อใช้กรอบเวลาใหญ่ เช่น 1 ชั่วโมง 4 ชั่วโมง หรือรายวัน

4. มี Displacement สนับสนุน

Displacement หมายถึงการเคลื่อนที่ของราคาอย่างรวดเร็วและมีแรง มักเห็นเป็นแท่งเทียนขนาดใหญ่ต่อเนื่อง มีการซ้อนทับกันน้อย และทิ้งพื้นที่ความไม่สมดุลของราคาไว้

เมื่อ CHoCH คือ การเปลี่ยนฝั่งควบคุมตลาด การทะลุระดับที่ดีจึงควรแสดงแรงผลักชัดเจน ไม่ใช่การค่อยๆ ไต่ผ่านระดับด้วยแท่งเทียนขนาดเล็กและลังเล

แนวคิด Market Structure Shift (การเปลี่ยนโครงสร้างตลาด) บางสำนักให้ความสำคัญกับการทะลุ Swing Point พร้อม Displacement เพราะช่วยแยกการเปลี่ยนแรงส่งออกจากการเคลื่อนไหวแบบไร้ทิศทาง

5. เกิดในบริเวณราคาที่สมเหตุสมผล

CHoCH ที่เกิดใกล้แนวรับแนวต้านสำคัญ Order Block (บริเวณคำสั่งซื้อขายสะสม) จุดสูงต่ำของวัน หรือโซนที่มี Liquidity มักมีบริบทมากกว่าสัญญาณที่เกิดกลางกรอบราคา

6. มีโครงสร้างใหม่ตามมา

หลังเกิด Bullish CHoCH ราคาควรเริ่มสร้าง Higher Low และทะลุ High ถัดไป ส่วน Bearish CHoCH ควรเริ่มสร้าง Lower High และหลุด Low ถัดไป

หากราคาทะลุระดับแล้วหยุดนิ่ง ก่อนกลับเข้าโครงสร้างเดิมอย่างรวดเร็ว สัญญาณนั้นอาจเป็นเพียง False CHoCH

CHoCH ของปลอมหรือ False CHoCH ดูอย่างไร

False CHoCH คือสถานการณ์ที่ราคาดูเหมือนทำลายโครงสร้างสวนทางกับแนวโน้มเดิม แต่ไม่สามารถสร้างแนวโน้มใหม่ต่อได้ ก่อนกลับไปเคลื่อนตามทิศทางเดิม

สัญญาณเตือนของ CHoCH ปลอม

1. มีเพียงไส้เทียนทะลุ Swing Point

2. แท่งเทียนปิดกลับเข้ากรอบเดิมทันที

3. จุดที่ถูกทะลุเป็นเพียง Internal Structure หรือโครงสร้างย่อย

4. ไม่มีแรงส่งหรือ Displacement

5. เกิดสวนทางกับแนวโน้มกรอบเวลาใหญ่

6. ไม่มีการสร้าง Higher Low หรือ Lower High ชุดใหม่

7. ราคาไม่สามารถเกิด BOS ในทิศทางใหม่

8. สัญญาณเกิดกลางกรอบ Sideway ที่เต็มไปด้วยความผันผวน

การทะลุ Higher Low หรือ Lower High เพียงเล็กน้อยแล้วกลับตัวทันทีอาจเป็นการกวาด Stop Loss หรือ Liquidity Sweep มากกว่าการกลับทิศของตลาดจริง

เมื่อเข้าใจว่า CHoCH คือ สัญญาณเตือน ไม่ใช่คำสั่งซื้อขาย เทรดเดอร์จะลดพฤติกรรมรีบเปิดสถานะทันทีที่เห็นเส้นโครงสร้างถูกทะลุ

สูตรประเมินคุณภาพ CHoCH แบบง่าย

CHoCH ไม่มีสูตรทางคณิตศาสตร์มาตรฐานที่รับประกันความแม่นยำ แต่เทรดเดอร์สามารถสร้างระบบให้คะแนนเพื่อป้องกันการตัดสินใจตามอารมณ์ได้

สูตรคำนวณ:

คะแนนความน่าเชื่อถือ = จำนวนเงื่อนไขที่ผ่าน ÷ 6 × 100

ควรใช้กรอบเวลาไหนดู CHoCH

CHoCH สามารถเกิดได้ทุกกรอบเวลา แต่ความหมายจะแตกต่างกันตามบริบท สัญญาณบนกรอบเวลา 5 นาทีอาจเป็นเพียงการพักตัวเมื่อมองจากกรอบเวลา 4 ชั่วโมง

แนวทางที่ใช้งานได้ง่ายคือวิเคราะห์แบบหลายกรอบเวลา

• ใช้กรอบเวลา 4 ชั่วโมงหรือ 1 ชั่วโมงหาแนวโน้มหลัก

• ใช้กรอบเวลา 15 นาทีหาโครงสร้างระหว่างวัน

• ใช้กรอบเวลา 5 นาทีหาจุดเข้าเมื่อมีสัญญาณครบถ้วน

แหล่งข้อมูลด้านโครงสร้างตลาดระบุว่า CHoCH สามารถพบได้ทุกกรอบเวลา แต่ควรพิจารณาโครงสร้างภาพรวมประกอบเสมอ

ข้อจำกัดที่เทรดเดอร์ต้องระวัง

CHoCH มีความเป็นอัตวิสัย

นักเทรดแต่ละคนอาจเลือก Swing High และ Swing Low คนละจุด ทำให้ตีความโครงสร้างไม่เหมือนกัน วิธีลดปัญหาคือกำหนดกฎให้ชัดว่าจุด Swing ต้องมีแท่งเทียนประกบกี่แท่ง หรือจำเป็นต้องเป็นจุดที่สร้าง High หรือ Low ใหม่หรือไม่

ไม่สามารถทำนายตลาดได้แน่นอน

แม้รูปแบบจะสมบูรณ์ ตลาดก็ยังสามารถกลับเข้าสู่แนวโน้มเดิมได้ เพราะราคาได้รับอิทธิพลจากข่าว ตัวเลขเศรษฐกิจ สภาพคล่อง และคำสั่งซื้อขายจำนวนมาก

สัญญาณบนกรอบเวลาต่ำเกิดบ่อยเกินไป

กรอบเวลาเล็กมี Noise หรือความผันผวนที่ไม่มีนัยสำคัญสูง จึงมักพบ CHoCH หลายครั้งในช่วงเวลาเดียว การเทรดทุกสัญญาณอาจทำให้เสียค่าธรรมเนียมและถูก Stop Loss ติดต่อกัน

การรอยืนยันทำให้จุดเข้าแพงขึ้น

เมื่อรอ BOS หรือการย่อตัวกลับมาทดสอบ ราคาอาจเคลื่อนไปไกลจนพลาดโอกาส แต่การเข้าเร็วเกินไปก็เพิ่มความเสี่ยงต่อ False CHoCH เทรดเดอร์จึงต้องเลือกระหว่างความรวดเร็วกับความน่าเชื่อถือให้เหมาะกับระบบของตัวเอง

ต้องใช้ร่วมกับการบริหารความเสี่ยง

ต่อให้เข้าใจว่า CHoCH คือ อะไรอย่างละเอียด ก็ไม่ควรเสี่ยงเงินจำนวนมากกับ Setup เดียว แนวทางทั่วไปคือกำหนดความเสี่ยงต่อครั้งเป็นสัดส่วนคงที่ของพอร์ต และไม่เลื่อน Stop Loss ให้ขาดทุนมากขึ้นเพียงเพราะไม่ต้องการยอมรับว่าการวิเคราะห์ผิด

Checklist แยก CHoCH จริงกับ CHoCH ปลอมก่อนเข้าเทรด

ก่อนเปิดออเดอร์ ลองตรวจสอบคำถามต่อไปนี้

• ตลาดมีแนวโน้มเดิมที่ชัดเจนหรือไม่

• จุดที่ถูกทะลุเป็น Swing Point หลักหรือจุดย่อย

• ตัวแท่งเทียนปิดผ่านระดับจริงหรือมีเพียงไส้เทียน

• การทะลุเกิดพร้อมแรงส่งที่เห็นได้ชัดหรือไม่

• จุดเกิดสัญญาณสัมพันธ์กับแนวรับแนวต้านหรือ Liquidity หรือไม่

• กรอบเวลาใหญ่สนับสนุนทิศทางเดียวกันหรือไม่

• ราคาเริ่มสร้างโครงสร้างใหม่แล้วหรือยัง

• มีจุดวาง Stop Loss ที่สมเหตุสมผลหรือไม่

• Risk-to-Reward Ratio คุ้มค่ากับความเสี่ยงหรือไม่

• หากผิดทาง สามารถยอมรับการขาดทุนตามแผนได้หรือไม่

หากคำตอบส่วนใหญ่ยังไม่ชัด การไม่เข้าเทรดอาจเป็นการตัดสินใจที่ดีกว่าการพยายามคาดเดาทิศทาง

สรุป CHoCH ใช้อย่างไรให้มีประสิทธิภาพ

สรุปแล้ว CHoCH คือ สัญญาณเตือนว่าพฤติกรรมของราคาอาจกำลังเปลี่ยน หลังจากตลาดทำลายโครงสร้างสำคัญสวนทางกับแนวโน้มเดิม จุดแข็งของแนวคิดนี้คือช่วยให้นักเทรดสังเกตการเปลี่ยนแรงซื้อแรงขายได้เร็ว แต่จุดอ่อนคือสามารถเกิดสัญญาณหลอกได้บ่อย โดยเฉพาะในกรอบเวลาต่ำและตลาด Sideway

วิธีใช้งานที่รัดกุมคือเริ่มจากระบุแนวโน้มเดิม เลือก Swing Point ที่มีความหมาย รอแท่งเทียนปิดผ่านระดับ ตรวจสอบ Displacement และรอให้ตลาดสร้างโครงสร้างใหม่ หากสามารถรวม CHoCH เข้ากับบริบทของกรอบเวลาใหญ่ จุดสภาพคล่อง และการบริหารความเสี่ยงอย่างมีวินัย สัญญาณนี้จะกลายเป็นเครื่องมือวางแผนที่มีประโยชน์มากกว่าการใช้เป็นปุ่ม Buy หรือ Sell แบบอัตโนมัติ

สำหรับใครที่สนใจเรื่องการลงทุนและอยากจะเริ่มลงทุน เทรด Forex สามารถเปิดบัญชีผ่าน GOC Prime ทางหน้าเว็บไซต์ได้เลย เพราะเรามีบริการด้านการเทรดที่ครบวงจร ด้วยจุดเด่นอย่างไม่มีค่า Swap เลเวอเรจ ที่ปรับได้ตามสไตล์การเทรดของแต่ละท่าน ค่าธรรมเนียมที่เป็นมิตรต่อทุกฝ่าย และการดูแลด้วยทีมงานคนไทยตลอด 24 ชั่วโมง จึงเป็นอีกหนึ่งตัวเลือกที่ตอบโจทย์ทั้งมือใหม่และเทรดเดอร์ที่มีประสบการณ์ ให้คุณโฟกัสกับการวางกลยุทธ์ได้อย่างเต็มที่ในทุกจังหวะของตลาด

คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับ CHoCH

1. เห็น CHoCH แล้วควรเข้าออเดอร์ทันทีหรือไม่

ไม่ควรเข้าออเดอร์จาก CHoCH เพียงอย่างเดียว ควรรอแท่งเทียนปิด การย่อตัวกลับมาทดสอบ หรือ BOS ในทิศทางใหม่เพื่อเพิ่มการยืนยัน

2. ไส้เทียนทะลุโครงสร้างนับเป็น CHoCH หรือไม่

บางระบบอาจนับ แต่มีความเสี่ยงเป็น Liquidity Sweep สูง การรอตัวแท่งเทียนปิดผ่านระดับมักช่วยกรองสัญญาณหลอกได้ดีกว่า

3. CHoCH กับ BOS อันไหนสำคัญกว่า

ทั้งสองมีหน้าที่ต่างกัน CHoCH ใช้เตือนว่าแนวโน้มอาจเปลี่ยน ส่วน BOS ใช้ยืนยันการดำเนินต่อของโครงสร้างหรือยืนยันแนวโน้มใหม่หลังการเปลี่ยนทิศ

4. ใช้ CHoCH กับสินทรัพย์ประเภทใดได้บ้าง

สามารถใช้กับ Forex หุ้น ทองคำ ดัชนี และสินทรัพย์ดิจิทัล ตราบใดที่กราฟมีสภาพคล่องและสามารถมองเห็นโครงสร้างราคาได้ชัดเจน

5. CHoCH ใช้แล้วทำกำไรได้แน่นอนหรือไม่

ไม่แน่นอน CHoCH เป็นเครื่องมืออ่านพฤติกรรมราคา ไม่ใช่ระบบรับประกันกำไร ผลลัพธ์ขึ้นอยู่กับบริบท จุดเข้า การตั้ง Stop Loss อัตราส่วนความเสี่ยงต่อผลตอบแทน และวินัยของผู้เทรด